10 Yıllık Kiracıyı Ev Sahibi Sebep Göstermeden Çıkarabilir mi? (2026)
İçindekiler
- Uygulamada En Çok Karıştırılan Nokta: "10 yıl" nereden sayılır?
- Ev Sahibi Hangi Usulle Tahliye Edebilir? (Bildirim şartı)
- Hangi Mahkemeye, Hangi Dava Açılır?
- Tahliye Davası Ne Kadar Sürer, Masrafı Ne Kadar?
- Kiracı Olarak Haklarınız: Hangi Durumda Çıkmak Zorunda Değilsiniz?
- Önemli İstisna: Vakıf ve Kamu Taşınmazları (2026 Danıştay Kararı)
- TBK m.347 Anayasa'ya Aykırı mı? (AYM Kararı)
- Sık Yapılan Hatalar (Hem Ev Sahibi Hem Kiracı İçin)
- Adım Adım: On Yıl Dolduysa Ev Sahibi Ne Yapmalı?
Kısa cevap: Evet — ancak belirli bir koşulla. Türk Borçlar Kanunu m.347'ye göre ev sahibi, on yıllık uzama süresi dolduktan sonra, bu süreyi izleyen her uzama yılının bitiminden en az üç ay önce yazılı bildirim yaparak kiracıyı hiçbir sebep göstermeden tahliye edebilir. On yıl dolmadan ise ev sahibi, yalnızca kanunda sayılan özel sebeplere (ihtiyaç, yeniden inşa, kira borcu, iki haklı ihtar vb.) dayanarak tahliye isteyebilir. Aşağıda bu kuralı, hesabı ve usulü sahadaki haliyle açıklıyorum.
Uygulamada En Çok Karıştırılan Nokta: "10 yıl" nereden sayılır?
Vatandaşın en sık düştüğü hata, "eve girdiğim tarihten itibaren 10 yıl" diye hesap yapmaktır. Oysa kanun, kiracının eve girdiği tarihi değil, on yıllık uzama süresini esas alır. Bunu bir örnekle açalım.
Diyelim ki 1 yıllık belirli süreli bir kira sözleşmesi imzaladınız. Bu ilk bir yıl "uzama süresi" sayılmaz; o, sözleşmenin asıl (belirli) süresidir. Sözleşme kendiliğinden yenilenmeye başladığı andan itibaren uzama yılları saymaya başlar. Dolayısıyla uygulamada çoğu halde toplam 11 yıl dolduktan sonra ev sahibinin sebepsiz fesih hakkı doğar.
- İlk sözleşme süresi (ör. 1 yıl): uzama sayılmaz.
- Sonrasında işleyen her yenileme yılı: 1., 2., 3. … uzama yılıdır.
- 10. uzama yılı tamamlandığında, onu izleyen uzama yılının sonundan itibaren ev sahibi sebepsiz fesih yapabilir hale gelir.
Bu hesabı yanlış yapmak, hem ev sahibini erken (ve reddedilecek) dava açmaya, hem kiracıyı haksız yere korkup evi boşaltmaya iter. Sözleşme tarihinizi ve uzama yıllarını kağıt üzerinde tek tek saymak, atılacak ilk adımdır.
Ev Sahibi Hangi Usulle Tahliye Edebilir? (Bildirim şartı)
On yıllık uzama süresi dolsa bile ev sahibi anahtarı kendiliğinden alamaz, kilidi değiştiremez, eşyayı dışarı koyamaz — bunların hepsi suçtur. Kanun katı bir usul öngörür:
- Yazılı bildirim şarttır. Ev sahibi, her uzama yılının bitiminden en az üç ay önce kiracıya yazılı fesih bildirimi göndermelidir. Uygulamada bu bildirim noter aracılığıyla yapılır; çünkü ispat yükü ev sahibindedir ve tebliğ tarihinin kesin belli olması gerekir.
- Bildirim süresinde yapılmazsa, sözleşme bir yıl daha uzar ve ev sahibi bir sonraki uzama yılını beklemek zorunda kalır. Pratikte en sık görülen ev sahibi hatası, üç aylık süreyi kaçırmaktır.
- Kiracı buna rağmen çıkmazsa, ev sahibi tahliye davası açar.
Dikkat: Bu bildirim "sebep" içermek zorunda değildir. İhtiyaç, satış, tadilat gibi bir gerekçeyi ispat yükü yoktur. Bu, m.347'nin ev sahibine tanıdığı önemli bir kolaylıktır. Buna karşılık on yıl dolmadan yapılan tahliyelerde ev sahibi mutlaka somut sebebi ispatlamak zorundadır; örneğin ihtiyaç nedeniyle tahliye davalarında ihtiyacın gerçek, samimi ve zorunlu olduğunu kanıtlamak gerekir.
Hangi Mahkemeye, Hangi Dava Açılır?
Görevli mahkeme Sulh Hukuk Mahkemesi, yetkili yer ise kural olarak taşınmazın bulunduğu yer veya davalının (kiracının) yerleşim yeridir. Açılacak dava tahliye (kira sözleşmesinin sona erdirilmesi) davasıdır. Ayrıca belirtelim: tahliye uyuşmazlıklarında dava açmadan önce kural olarak arabuluculuğa başvurmak zorunludur (dava şartı arabuluculuk); arabuluculuk tutanağı olmadan açılan dava usulden reddedilebilir. Bunu sürecin ilk adımı olarak planlayın.
Davanın süresine ilişkin kritik bir usul kuralı var: Fesih bildirimine rağmen kiracı tahliye etmezse, ev sahibinin bildirim süresinin bitiminden başlayarak bir ay içinde tahliye davası açması gerekir. Bu bir aylık dava açma süresi kaçırılırsa, o uzama yılı için hak düşer ve bir sonraki yıl yeniden bildirim yapmak gerekir. Bu nedenle bildirimin tebliğ tarihini ve süreleri takvime işlemek şarttır.
Tahliye Davası Ne Kadar Sürer, Masrafı Ne Kadar?
Net bir süre vermek yanıltıcı olur; mahkemenin iş yükü, tebligatın sağlıklı yapılıp yapılmaması ve itirazların niteliğine göre değişir. Genel örüntü olarak, delil durumu açık (süresinde noter bildirimi yapılmış, 10 yıl hesabı doğru) dosyalarda süreç nispeten hızlı ilerler; eksik bildirim veya hatalı hesap varsa dava reddedilir ve ev sahibi bir yıl daha bekler.
Masraf kalemleri başvuru/peşin harç, gider avansı, tebligat ve varsa vekalet ücretidir. Güncel harç ve gider avansı tutarları her yıl değiştiği için kesin rakam vermiyorum; başvuru anındaki tarife için adliye veznesine veya avukatınıza danışın. Tahliye sürecinde kullanacağınız ihtar/fesih için dilekçe oluşturma aracından yararlanabilir, ancak noter bildirimi gibi kritik belgeleri profesyonel kontrolden geçirmenizi öneririm.
Kiracı Olarak Haklarınız: Hangi Durumda Çıkmak Zorunda Değilsiniz?
Kiracı tarafındaysanız, panik yapmadan şu kontrol listesini uygulayın:
- 10 yıllık uzama süresi gerçekten doldu mu? Çoğu ev sahibi bu hesabı erken yapar. Dolmadıysa sebepsiz tahliye talebi geçersizdir.
- Bildirim üç ay önceden ve yazılı mı? Telefonla, mesajla ya da sözlü "çık" demek hukuken sonuç doğurmaz. Süre kaçmışsa sözleşme bir yıl daha uzar.
- Dava bir aylık sürede açıldı mı? Açılmadıysa o yıl için tahliye hakkı düşmüştür.
Bu şartlardan biri eksikse, tahliye davasına cevap dilekçenizle itiraz edersiniz. Buna karşın tüm şartlar tamamsa — yani 10 yıl dolmuş, süresinde geçerli bildirim yapılmış — kiracının m.347'ye karşı ileri sürebileceği bir savunma pek yoktur; bu, ev sahibinin mutlak (sebepsiz) fesih hakkıdır. Bu durumda makul bir tahliye takvimi için ev sahibiyle uzlaşmak çoğu zaman en akılcı yoldur.
Önemli İstisna: Vakıf ve Kamu Taşınmazları (2026 Danıştay Kararı)
2026 yılında konuyla ilgili dikkat çeken bir gelişme oldu. Danıştay 4. Dairesi'nin 23 Eylül 2026 tarihli kararı (E:2026/1613, K:2026/3972), 21 Kasım 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlandı. Bu karara göre, 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu kapsamında ihale yoluyla kiraya verilen kamu ve vakıf taşınmazlarında, kira süresinin dolmasının ardından tahliye için ayrıca adli yargıda dava açılması zorunlu değildir ve TBK m.347'deki on yıllık koruma uygulanmaz.
Yanlış anlaşılmasın: Bu istisna yalnızca kamu/vakıf taşınmazlarını kapsar. Normal, özel kişiler arasındaki kira ilişkilerinde hiçbir şey değişmedi; on yıllık uzama süresi koruması aynen devam ediyor. Ayrıca Danıştay, bu kararın kesinleşmiş mahkeme kararlarının sonuçlarını değiştirmeyeceğini de vurgulamıştır. Kiraya veren Vakıflar Genel Müdürlüğü, belediye veya bir kamu kurumu ise ve taşınmaz 2886 sayılı Kanuna göre kiralanmışsa, farklı bir rejim işler ve bu durumda mutlaka özel hukuki destek almanız gerekir.
TBK m.347 Anayasa'ya Aykırı mı? (AYM Kararı)
Zaman zaman "bu madde iptal edildi" söylentisi dolaşır. Netleştirelim: Anayasa Mahkemesi, TBK m.347'yi Anayasa'ya aykırı bulmadı. AYM, 7 Eylül 2016 tarihli kararıyla (E.2015/102, K.2016/151; RG 18.10.2016, 29861) hükmün Anayasa'ya uygun olduğuna oybirliğiyle karar vermiştir. Yani on yıllık sebepsiz fesih kuralı yürürlüktedir ve geçerlidir. İnternette dolaşan bazı farklı esas/karar numaraları (örneğin başka tarihli AYM kararları) bu konuyla ilgili değildir; TBK m.347'nin dayanağı yukarıdaki karardır. Bu maddeyi değiştiren ya da kaldıran, yürürlükte yeni bir kanun da bulunmamaktadır.
Sık Yapılan Hatalar (Hem Ev Sahibi Hem Kiracı İçin)
- Ev sahibi: Bildirimi sözlü/mesajla yapmak, üç aylık süreyi veya bir aylık dava açma süresini kaçırmak, 10 yılı eve giriş tarihinden saymak.
- Ev sahibi: Dava öncesi zorunlu arabuluculuk aşamasını atlamak.
- Ev sahibi: Kendi eliyle tahliyeye kalkışmak (kilit değiştirme, eşya atma) — bu, hak kaybı yanında cezai sorumluluk doğurur.
- Kiracı: Geçersiz bir bildirime dayanarak panikle evi boşaltmak; oysa süre dolmamış olabilir.
- Kiracı: Tahliye talebini kira artış pazarlığıyla karıştırmak. Kirada aşırı artış ayrı bir konudur; bu durumda yasal sınır üzeri kira artışına karşı haklarınızı ve gerekirse uyarlama davasını ayrıca değerlendirin.
Adım Adım: On Yıl Dolduysa Ev Sahibi Ne Yapmalı?
- Sözleşme tarihinden itibaren uzama yıllarını sayın; on yıllık uzama süresinin dolduğunu teyit edin.
- İlgili uzama yılının bitiminden en az üç ay önce noterden yazılı fesih bildirimi gönderin.
- Kiracı süre sonunda çıkmazsa, önce zorunlu arabuluculuğa başvurun; anlaşma sağlanamazsa bildirim süresinin bitiminden itibaren bir ay içinde Sulh Hukuk Mahkemesinde tahliye davası açın.
- Kararı aldıktan sonra tahliye icra yoluyla gerçekleştirilir.
Süreler çok dar ve bir hata tüm yılı geri atabileceği için, özellikle noter bildiriminin metnini ve zamanlamasını bir avukata kontrol ettirmek, uygulamada en çok zaman ve para kazandıran adımdır.