Kira Bedelinin Tespiti ve İspatı: 3. Hukuk Dairesi 2025/4425 K.

3. Hukuk Dairesi         2024/3219 E.  ,  2025/4425 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ: Gaziantep Bölge Adliye Mahkemesi

4. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2022/1921 E., 2024/973

K. İLK DERECE

MAHKEMESİ: Gaziantep

3. Sulh Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2019/1514 E., 2022/501

K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili; müvekkilinin … ile yapmış olduğu anlaşma gereğince kullanım bedeli ödediği taşınmazların bir kısmının kiralanması konusunda davalı ile 27.09.2007 tarihli ön sözleşmeyi ve 25.10.2007 tarihli kira sözleşmesini imzaladığını, kira sözleşmeleri gereğince; davalının kira bedelinin haricinde, sözleşmenin yan edimi olarak … müvekkilinin ödemesi gereken kullanım bedellerinin %30'luk kısmını ödeme zorunluluğu getirtildiğini, davalının kira bedellerini ödemesine rağmen sözleşme ile kendisine yüklenilen kullanım bedeli de dahil olmak üzere diğer hiçbir yükümlülüğünü yerine getirmemek suretiyle müvekkilini zarara uğrattığını ileri sürerek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, 205.102,50 TL kullanım bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; davacı ile dava dışı … arasında, …, … Turizm ve Kültür Merkez Projesi kapsamında yap-işlet-devret modelinde sözleşme bulunduğunu, davacının söz konusu projenin %30'una tekabül eden kısmını müvekkiline devrettiğini, taraflar arasındaki sözleşmesinin içeriğinin ise yap-işlet-devret sözleşmesi olduğunu, müvekkilinin sözleşmede düzenlenen tüm ödemelerini tam ve zamamında yaptığından borcunun bulunmadığını, 25.10.2007 tarihli sözleşmenin (6.) maddesinde; müvekkili şirketin ödemekle yükümlü olduğu kira bedellerinin, proje kapsamında Belediyeye ödenecek yıllık kullanım bedelinin %30’una tekabül eden bedeller olarak hesaplandığını, yıllık artışların Gaziantep Belediyesi ile yaptıkları sözleşmedeki artışlar doğrultusunda belirlendiğini, sözleşmelerde müvekkilinin davacıya ödemekle yükümlü tutulduğu başka bir bedelin bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; taraflar arasında 25.10.2007 tarihli ana kira sözleşmesinde ve 12.10.2012 tarihli ek sözleşmede kararlaştırılan yıllık kira bedellerinin ve depozitonun ödendiği noktasında uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlığın davalının kira bedeli dışında %30’luk kullanım bedeli ödeme yükümlülüğü olup olmadığına ilişkin olduğu, gerek 27.09.2007 tarihli ön sözleşmede, gerek 25.10.2007 tarihli ana kira sözleşmesinde ve gerekse 12.10.2012 tarihli ek sözleşmede kira bedelinin yanı sıra kullanım bedeli ödeneceğine dair açık hüküm bulunmadığı, ön sözleşmede kira ödemesinin %70-%30 şeklinde taraflar arasında paylaştırıldığı, ana sözleşmede de buna uygun olarak taraflar arasındaki yılık kira bedeli ödemelerinin kararlaştırıldığı, kira ödemesine ek olarak davacıya kullanım bedeli ödenmesinin kararlaştırılmadığı, neticede taraflar arasındaki sözleşmelerin kira bedeli ödenmesini öngördüğü, kararlaştırılan kira bedelinin ise ödendiği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş; karara karşı, davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayılı belirtilen kararıyla; istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş; karara karşı, süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; davalı ile imzalanan 27.09.2007 tarihli ön sözleşmede, kira bedeli dışında kullanım bedelinin ödemesini kararlaştırıldığını ve oranlarının belirlendiğini, sonrasında 25.10.2007 tarihli kira sözleşmesinin imzalandığını, sözleşmelerden ilkinin büyükşehir belediyesine ödenecek kullanım bedelini, ikincisinin ise müvekkile ödenmesi gereken kira bedelinin düzenlendiğini, kiracı davalının kiralanan için kira parası + kullanım bedelinin %30'luk kısmına tekabül eden miktarı ödemesi gerektiğini ileri sürerek; kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, taraflar arasında düzenenen kira sözleşmesi uyarınca ödeneceği kararlaştırıldığı ileri sürülen kullanım bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararında; hukuki ilişkinin ve bu ilişki nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlığa ilgili maddelerinin doğru şekilde uygulandığı, taraflar arasında düzenlenen sözleşmelerde, davalı kiracının kira bedeli ve kullanım bedeli olmak üzere iki ayrı ücret ödeyeceğine ilişkin bir düzenleme bulunmadığının anlaşılmasına göre, davacı vekilinin, temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun bulunan kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı bakiye temyiz harçlarının temyiz edene yükletilmesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

30.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.