Vesayet Altındaki Kişinin Malvarlığında İşlem Yapmanın Şartları
Vesayet altındaki kişinin malvarlığında işlem yapma şartları nelerdir, hangi işlemler için mahkeme izni gerekir? Vesayet hukukunda ayrıntılı inceleme.
Vesayet Altındaki Kişinin Malvarlığında İşlem Yapmanın Şartları
Vesayet altına alınan kişinin hukuki ehliyeti tamamen ortadan kalkmaz; ancak malvarlığına ilişkin tasarruf yetkisi önemli ölçüde sınırlandırılır. Bu sınırlandırmanın temel amacı, vesayet altındaki kişinin malvarlığının korunmasıdır. Vesayet altındaki kişinin malvarlığında işlem, bu nedenle serbestçe yapılabilen bir tasarruf alanı değildir.
Medeni hukuk sisteminde vesayet, kısıtlanan kişinin ekonomik varlığının korunmasını merkezine alan bir kurumdur. Bu nedenle, vesayet altındaki kişinin taşınır ve taşınmaz malları üzerinde yapılacak işlemler sıkı kurallara ve mahkeme denetimine tabidir.
Vesayet Altında Malvarlığı Yönetiminin Hukuki Niteliği
Vesayet altındaki kişinin malvarlığı, kural olarak vasi tarafından yönetilir. Ancak bu yönetim yetkisi sınırsız değildir. Vasi, malvarlığını kendi takdirine göre kullanamaz; her işlem, vesayet altındaki kişinin yararına olmak zorundadır.
Vesayet altındaki kişinin malvarlığında işlem, temsil edilen kişinin menfaatini korumaya yönelik olmalı ve gereksiz riskler içermemelidir. Bu ilke, vesayet hukukunun temel taşıdır.,
Serbestçe Yapılabilen Günlük İşlemler
Vasi, vesayet altındaki kişinin günlük ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik olağan işlemleri mahkeme izni olmaksızın yapabilir. Bu kapsamda:
- rutin harcamalar,
- bakım ve sağlık giderleri,
- zorunlu yaşam giderleri vasi tarafından doğrudan karşılanabilir.
Bu tür işlemler, malvarlığında olağan azalmaya yol açan ve korunma amacına aykırılık taşımayan işlemler olarak kabul edilir.
Mahkeme İznine Tabi İşlemler
Bazı işlemler ise vesayet altındaki kişinin malvarlığında ciddi sonuçlar doğurduğundan, mutlaka mahkeme iznine tabidir. Vesayet altındaki kişinin malvarlığında işlem yapılırken özellikle şu tasarruflar mahkeme izni olmadan geçerli değildir:
- taşınmaz satışı veya devri,
- taşınmaz üzerinde ipotek kurulması,
- bağışlama,
- kefalet verilmesi,
- önemli borç altına girilmesi.
Bu işlemler, vesayet altındaki kişinin malvarlığını kalıcı biçimde etkilediği için yargısal denetim zorunludur.
Mahkeme İzninin Amacı ve Kapsamı
Mahkeme izni, şekli bir prosedür değil; maddi bir denetim aracıdır. Mahkeme, yapılmak istenen işlemin vesayet altındaki kişinin yararına olup olmadığını değerlendirir. Gerekirse ek belge, bilirkişi raporu veya açıklama isteyebilir.
Bu noktada vesayet altındaki kişinin malvarlığında işlem, yalnızca hukuki bir tasarruf değil; aynı zamanda ekonomik bir değerlendirme konusu hâline gelir.
İzinsiz Yapılan İşlemlerin Hukuki Durumu
Mahkeme izni alınmaksızın yapılan ve izne tabi işlemler, kural olarak geçersizdir veya iptale konu olabilir. Bu tür işlemler, vesayet altındaki kişinin menfaatlerini korumadığı için hukuk düzeni tarafından korunmaz.
Vasi, izinsiz yaptığı işlemler nedeniyle hem görevden alınma hem de doğan zararları tazmin etme riskiyle karşı karşıya kalabilir.
Malvarlığı İşlemlerinde Vasinin Sorumluluğu
Vasi, vesayet altındaki kişinin malvarlığını özenle yönetmekle yükümlüdür. Kötü yönetim, gereksiz risk alma veya kişisel menfaat sağlama hâllerinde vasinin sorumluluğu doğar.
Bu nedenle vesayet altındaki kişinin malvarlığında işlem, vasi açısından yalnızca bir yetki değil; ağır bir sorumluluktur.
Vesayetin Sona Ermesi ve Malvarlığı İşlemleri
Vesayet sona erdiğinde, vasi tarafından yapılan tüm malvarlığı işlemleri nihai hesap kapsamında mahkemeye sunulur. Mahkeme, bu işlemleri geriye dönük olarak da denetleyebilir.
Bu denetim, vesayet süresince yapılan işlemlerin hukuka uygunluğunu güvence altına alır.
Sonuç
Vesayet altındaki kişinin malvarlığı, hukuken özel koruma altındadır. Vesayet altındaki kişinin malvarlığında işlem, ancak belirli şartlar ve mahkeme denetimi altında mümkündür. Bu sistem, kişinin ekonomik varlığını korumayı ve kötüye kullanımı önlemeyi amaçlar.
📌 Makale İçi Link (Önceki Başlık)
Bu yazıda ele alınan malvarlığı işlemleri, vasi ve kayyımın denetim yükümlülüğüyle doğrudan bağlantılıdır. Konunun bütünlüğü açısından aşağıdaki makalenin de incelenmesi yararlı olacaktır:
Bir önceki makalemiz:
“Vasi ve Kayyımın Hesap Verme Yükümlülüğü, Mahkeme Gözetimi”
Avukat Gökhan Yağmur Kimdir?
Av. Gökhan Yağmur, İstanbul merkezli olarak faaliyet gösteren, ceza hukuku, aile hukuku, ticaret hukuku ve fikri mülkiyet hukuku alanlarında uzmanlaşmış bir avukattır. Uzun yıllara dayanan mesleki deneyimiyle birlikte yalnızca dava ve uyuşmazlıkların çözümünde değil, aynı zamanda önleyici hukuk danışmanlığı, sözleşme yönetimi ve şirketlere stratejik hukuki destek sunmaktadır.
Ceza yargılamaları, boşanma ve velayet davaları, ticari uyuşmazlıklar ve marka–patent süreçlerinde müvekkillerine etkin savunma ve çözüm odaklı yaklaşımıyla hizmet vermektedir. Ayrıca TÜRKPATENT, USPTO ve EUIPO nezdinde marka tescili ve fikri mülkiyet koruması konularında hem yerli hem de yabancı müvekkillere danışmanlık sağlamaktadır. – Turkey Brand Law
Kurucusu olduğu Hukuk Plus, HukukBankasi.net ve diğer dijital projeleriyle hukuk öğrencileri, stajyer avukatlar ve meslektaşlara yönelik özgün bir ekosistem geliştirmiştir. Bu sayede hukuk bilgisinin paylaşımı, güncel içtihatların takibi ve mesleki dayanışmanın güçlenmesine katkı sunmaktadır.
Av. Gökhan Yağmur, girişimci vizyonu ile yalnızca klasik avukatlık hizmeti sunmakla kalmayıp; marka yönetimi, e-ticaret hukuku, uluslararası şirket danışmanlığı ve dijital hukuk çözümleri alanlarında da fark yaratan çalışmalara imza atmaktadır.
Daha fazla bilgi için:
📌 www.gokhanyagmur.com
📌 www.gokhanyagmur.com.tr
📞 0542 157 06 34
Yolculuk Süresini Hesaplayın
Yakındaki yerler için seyahat süresini ve yol tariflerini görün
