Kusur Belirlemesinin Maddi ve Manevi Tazminata Etkisi ve Maddi Tazminat: 10. Hukuk Dairesi 2025/11896 K.

10. Hukuk Dairesi         2025/6676 E.  ,  2025/11896 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ: Adana Bölge Adliye Mahkemesi

8. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2022/1588 E., 2023/1169

K. İLK DERECE

MAHKEMESİ: Adana

12. İş Mahkemesi

SAYISI: 2021/30 E., 2022/91

K. Taraflar arasındaki iş kazasından kaynaklı maddi tazminat istemi davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararına karşı davacılar vekili, davalı … Servis ve Ticaret A.Ş. vekili ve davalı … vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf istemlerinin kabulü ile yeniden esas hakkında karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı … Servis ve Ticaret A.Ş. vekili ve davalı … vekili tarafından temyiz edilmekle, noksan tespit edilen hususların ikmali yönünden dosya mahalline geri çevrilmiş, noksanlar ikmal edilerek dosya dairemize gönderilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi … tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; murisin, 19.01.2006 günü kaza yaptığını, kaza sonrası … hayatını kaybettiğini, murisin davalı işveren tarafından kendisine tahsis edilen araçla iş yerine gidip geldiğini, kazanın iş kazası olduğunu, iş kazası nedeniyle davalı işverenin sorumluluğunun bulunduğunu, kaza yapılan aracın sigortasını …

Sigorta Şirketi tarafından yapıldığını, bu nedenle bu şirketin de kazadan sorumlu olduğunu, murisin eşi … için 1.000,00 TL maddi tazminatı ve 100,000,00 TL manevi tazminat ile murisin çocuğu … için 1.000,00 TL maddi tazminat, 100,000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 2.000,00 TL maddi tazminatın, annesi … için 100.000,00 TL manevi, kız kardeşi … için 100.000,00 TL manevi, diğer kız kardeşi … için 100.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 600,000,00 TL manevi tazminatın olay tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile davalılardan alınarak davacılara verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı … Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kazanın 19.01.2006 tarihinde meydana geldiğini, zaman aşımına uğradığını, bu nedenle davanın zaman aşımı yönünden reddi gerektiğini, dava konusu kaza, davacı tarafın dilekçesinde ve diğer kaza evrakından anlaşıldığı üzere … …’ın Adana’nın Karaisalı ilçesinden Adana’ya giderken Adana il sınırları içerisinde meydana geldiğini, Karayolları Taşımacılık Kanunu ve Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları gereği bu sigorta konusu olayda, taşımacılık kanunu ve karayolu yolcu taşımacılığı zorunlu koltuk ferdi kaza sigortası genel şartlarında belirtilen bir türde taşıma söz konusu olmadığından meydana gelen zararın koltuk ferdi kaza sigortası kapsamına girmediğini ve davalı şirketin herhangi bir tazminat sorumluluğu bulunmadığını, davacı tarafın delilleri arasında yer alan Adana

2.

Sulh Hukuk Mahkemesinin 2006/34

D. İş. Sayılı dosyasında alınan 01.03.2006 tarihli raporda “karayolunda trafik güvenliğinin sağlanmasında yükümlülüğün” ihlal edilmesi nedeni ile Karayolları Genel Müdürlüğünün dava konusu kazanın meydana gelmesinde %50 kusurunun bulunduğunun tespit edildiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı … Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; meydana gelen kazada müteveffanın izin gününde olduğunu, bu nedenle olayın iş kazası olarak kabulünün mümkün olmadığını, davanın zaman aşımından dolayı reddi gerektiğini, davalı kurumun olayda herhangi bir kusurunun bulunmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı … vekilinin sunduğu cevap dilekçesinde özetle; trafik kazasının olduğu tarihte anılan yolda Kurumca bir çalışma yapılmadığı, kazadan önceki saatlerde yol sathında serbest malzeme olduğuna dair herhangi bir ihbarın gelmediği, kazadan sonra da yolun temizlenmesi için bir talebin olmadığı, yolun 90 km hıza göre projelendirildiği, bu hızla seyahat edilemeyecek noktalarda tehlikeli viraj uyarı işaretlerinin konulduğu, bu kesimlerde aracın hızının düşürülmesi gerektiği, kaza tespit tutanağında fren izinin 50 m. olduğunun tespit edildiği, bu durumda aracın hızının 90 km/saatin üzerinde olduğunun anlaşıldığı, belirtilerek davanın reddine karar verilmesini talep edilmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararında özetle; "..1- Davalı … Şirketi aleyhine açılan maddi tazminat istemli açılan davanın reddine, 2-Davalı … Şirketi aleyhine açılan maddi ve manevi tazminat istemli davanın reddine, 3-Davalı … aleyhine açılan maddi tazminat istemli davanın kabulü ile a-632.884,63 TL maddi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı …’a ödenmesine, b- 103.377,47 TL maddi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı … …'a ödenmesine, 4-Davalı … aleyhine açılan manevi tazminat istemli davanın kısmen kabulü ile a- 60.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı …'a ödenmesine, fazla istemin reddine, b- 40.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı … …'a ödenmesine, fazla istemin reddine, c-20.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı …'a ödenmesine, fazla istemin reddine, d-20.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvetffa davacı … mirasçılarından olan …'a 1/4 oranında, davacı …'a 1/4 oranında, davacı …'a 1/4 oranında, davacı …'a 1/4 oranında olmak üzere ödenmesine, fazla istemin reddine, e-10.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı …'a ödenmesine, fazla istemin reddine, f-10.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı …'a ödenmesine, fazla istemin reddine,.." karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili, davalı … Servis ve Ticaret A.Ş. vekili ve davalı … vekilinin istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararında; "..I-HMK'nın 353/1-b-2 maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, II-1-1- Davalı … Şirketi aleyhine açılan maddi tazminat istemli açılan davanın reddine, 2-Davalı … Şirketi aleyhine açılan maddi ve manevi tazminat istemli davanın reddine, 3-Davalı … aleyhine açılan maddi tazminat istemli davanın kabulü ile a-608.654,76 TL maddi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı …’a ödenmesine, b-30.687,88 TL maddi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı … …'a ödenmesine, 4-Davalı … aleyhine açılan manevi tazminat istemli davanın kısmen kabulü ile a- 60.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı …'a ödenmesine, fazla istemin reddine, b- 40.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı … …'a ödenmesine, fazla istemin reddine, c-20.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı …'a ödenmesine, fazla istemin reddine, d-20.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvetffa davacı … mirasçılarından olan …'a 1/4 oranında, davacı …'a 1/4 oranında, davacı …'a 1/4 oranında, davacı …'a 1/4 oranında olmak üzere ödenmesine, fazla istemin reddine, e-10.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı …'a ödenmesine, fazla istemin reddine, f-10.000,00 TL manevi tazminatın iş kazası tarihi olan 19.01.2006 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı …'a ödenmesine, fazla istemin reddine,." karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davalı … vekili temyiz dilekçesinde özetle; davaya konu trafik kazasının 19.01.2006 günü Adana- Karaisalı yolunda meydana geldiğini, kazanın meydana geldiği yolda kaza tarihinde herhangi bir yol çalışması bulunmadığını, kaza tespit tutanağı incelendiğinde de yola ilişkin herhangi bir kusur belirtilmediğini, ayrıca söz konusu yolda tehlikeli viraj yön levhaları bulunduğunu ve kaza tespit tutanağında 50 m. fren izi tespit edildiğini, dosyada mevcut beyanlarında da belirttikleri gibi davacı üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmediğini, dolayısıyla araç sürücüsü gerekli özen ve dikkati göstermediğini, aracını yol şartlarına uygun kullanmadığını, manevi tazminatın fahiş olduğunu belirterek temyiz talebinde bulunmuştur. Davalı … San. ve Tic. A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde özetle; Adana

12.

İş Mahkemesinin 10.02.2022 tarihli 2021/30 E.

2022/91 K. sayılı ilamının müvekkil şirket lehine hükmedilen vekalet ücreti bakımından İstinaf Mahkemesince incelenerek kaldırılmasını talep ettiklerini, davacıların davası müvekkil şirket yönünden esasen inceleme akabinde reddedildiğini, arz ve izah olunan nedenlerle fazlaya ilişkin her türlü talep, dava ve sair haklarının saklı kalmak kaydıyla; Adana

12.

İş Mahkemesinin 10.02.2022 tarihli 2021/30 E.

2022/91 K. sayılı ilamının müvekkil şirket lehine hükmedilen vekalet ücreti bakımından temyiz talebinde bulunmuştur.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, iş kazası sonucu maddi ve manevi tazminatın davalı taraftan tahsili istemine ilişkindir. 1-Davalı … vekilinin hükmedilen manevi tazminat miktarlarına yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanun’un 352. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nu 110. maddesi kapsamında dava yığılması (objektif dava birleşmesi) kapsamında her bir talebin ayrı bir dava olduğu ve ayrı ayrı hüküm ve sonuç doğuracağı açıktır. Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan kesinlik sınırının 238.730,00 TL olup hükmedilen tazminata yönelik temyizi kesinlik sınırı altında kaldığı anlaşılmakla temyiz itirazlarının miktardan reddine karar vermek gerekmiştir. 2- Davalı … Servis ve Ticaret A.Ş. vekili ve davalı … vekilinin hükmedilen maddi tazminata yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde; Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen kararın, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle, dosya kapsamında toplanan bilgi ve belgelere, delil ve ispat durumuna göre kusur belirlemesine dair kabulün dosya kapsamı ile dairemizce benimsenen ilkelere uygun olmasına, temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenlerin istinaf sebepleri olarak da dermeyan edildiği ve Bölge Adliye Mahkemesi kararında gerekçesi açıklanarak itirazların karşılanmış olmasına göre ileri sürülen temyiz sebeplerinin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiş olması karşısında temyiz edenlerin sıfatlarına, temyiz kapsam ve nedenlerine göre hükmün onanmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1.

Davalı … vekilinin hükmedilen manevi tazminata yönelik temyiz itirazlarının miktardan REDDİNE,

2.

Davalı …

Servis ve Ticaret A.Ş. vekili ve davalı … vekilinin hükmedilen maddi tazminata yönelik tüm temyiz itirazlarının temyiz kapsam ve nedenleri gözetilerek Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgiliden alınmasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,16.09.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.