Kira Bedelinin İspatında Delil Değerlendirmesi ve Emsal Kira Karşılaştırması: 3. Hukuk Dairesi 2025/1571 K.

3. Hukuk Dairesi         2024/2514 E.  ,  2025/1571 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ: İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi

35. Hukuk Dairesi

SAYISI: 2023/3415 E., 2024/921

K.

DAVA TARİHİ: 17.10.2016

İLK DERECE

MAHKEMESİ: Bakırköy

4. Sulh Hukuk Mahkemesi

SAYISI: 2021/1524 E., 2023/604

K. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili; 01.07.2011 başlangıç tarihli ve 5 yıl süreli kira sözleşmesine istinaden davalının Olivium Outlet Center Mağaza No:5A adresinde kiracı olarak bulunduğunu, sözleşme süresinin 01.07.2016 tarihinde sona erdiğini, asgari kira bedelinin 2520 USD + KDV, ciro kirası oranının ise %3 olduğunu, kira bedelinin emsallerine göre düşük kaldığını ileri sürerek; asgari kira bedelinin 01.07.2016 tarihinden itibaren 6750 USD + KDV, ciro kira oranın ise %9 olarak tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili; kiralananın 16.02.2017 tarihinde tahliye edildiğini, kira tespiti ile beklenen faydanın sağlanamayacağını, davanın konusuz kaldığını, yapılan ihtar bulunmadığını, talep edilen bedelin emsal bedellerin üstünde olduğunu, 01.07.2016 tarihinden itibaren kira istendiğini, davanın bu tarihten önce açılması gerektiğini, kiranın 01.07.2017 tarihinden itibaren geçerli olacak şekilde tespit edilmesi gerektiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; kira sözleşmesinde artış koşulu bulunmadığı, kira süresinin 01.07.2011 tarihinde başladığı, kira tespiti davasının 17.10.2016 tarihinde açıldığı ve 01.07.2016 tarihinden itibaren kira bedelinin tespitini talep ettiği, davanın kira döneminin başlangıcından en az otuz gün önce açılması veya açılacağının ihtar edilmesi gerektiği, bir sonraki kira döneminin başlangıcının 01.07.2017 olduğu, talep konusu döneme ilişkin kira bedelinin tespiti davasının süresinde açılmadığı, sonraki döneme ilişkin ise tespit istemediği gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiş; karar, davacılar vekili tarafından istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; kira sözleşmesinde artış koşulu bulunmadığı, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun (TBK) 345. maddesinin, 6217 sayılı Kanun'un Geçici 2. maddesi uyarınca yürürlüğü ertelenen maddeler arasında bulunmadığı, davacının 01.07.2016 tarihinde başlayan dönemde talepte bulunması için davanın yeni dönemin başlangıcından en geç otuz gün önceki bir tarihte açılması ya da kiraya veren tarafından bu süre içinde kira bedelinin artırılacağına ilişkin olarak kiracıya yazılı bildirimde bulunulmuş olması gerektiği, yazılı bildirimin ispat edilemediği, dava tarihi dikkate alındığında davacıların 01.07.2017 tarihinde başlayan dönem için talepte bulunabileceği, Mahkemece davacılar vekilinin bu yönde beyanının alındığı ve davacılar vekilinin 01.07.2016 tarihinden itibaren kira bedelinin belirlenmesini istediği, kaldırma kararından sonra sunulan e-posta ile bildirim yapıldığına dair yazışma içeriklerinin yazılı bildirim niteliğinde kabulünün mümkün olmadığı, davanın süresinden sonra açıldığı, bir sonraki dönem başlangıcı olan 01.07.2017 tarihinden önce kiralananın tahliye edildiği gerekçesiyle, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esasta reddine karar verilmiş; karar, davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili; yazılı bildirimin yapıldığını, TBK'nın 345 maddesinin tacirler bakımından erteli olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

B. Gerekçe ve Değerlendirme

Uyuşmazlık, kira bedelinin tespiti istemine ilişkindir. Temyizen incelenen kararda belirtilen gerekçeye ve özellikle davacılar tarafından dava açılmadan önce kira bedelinin artırılacağına dair yazılı bildirimde bulunulmadığının anlaşılmasına göre, davacılar vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile kararın onanmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/1 maddesi uyarınca ONANMASINA, Fazla alınan peşin harcın istek halinde temyiz edene iadesine, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,12.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.